مسعوده کرخی: برنامههای هشتم مارچ در افغانستان کارساز نبود

“هم دولت و نهادهای حامی زنان برنامهیی منسجم برای بهبود وضعیت و جایگاه زنان نداشتند و واقعا سست عمل کردند و هم زنان نتوانستند به یک نظر واحد و منسجم برسند. پروژههای مربوط به زنان در حد گزارش دادن به دونر ختم و شد و هر کسیکه به نام زنان پروژه گرفت…” خبرگزاری بانوان افغانستان، با استفاده صحبت در مورد چگونگی تاثیرگزاری این برنامهها با مسعوده کرخی، نمایندهی مردم هرات در مجلس نمایندگان، گفتگویی ترتیب داده است.
پرسش: بانو کرخی،با توجه به این که چند سال است که در افغانستان از هشتم مارچ تجلیل میشود، از نظر شما این برنامهها چقدر موثر بوده است؟
مسعوده کرخی: نخستین بار از این روز در زمان حکومت موقت تجلیل شد که از زنان فعال خواسته شده بود تا طرحهای خود را برای بهبود وضعیت زنان به فرد اول کشور در آن زمان بدهند. از آن زمان به بعد با این که ادعا میشود کارهای زیادی برای پیشرفت زنان صورت گرفته، اما شاهد هستیم که توقعاتی که از این برنامهها وجود داشت محقق نشد.
پرسش: چرا این برنامهها موثر نبود؟
پاسخ: در این قسمت باید بگویم که هم دولت و نهادهای حامی زنان برنامهیی منسجم برای بهبود وضعیت و جایگاه زنان نداشتند و واقعا سست عمل کردند و هم زنان نتوانستند به یک نظر واحد و منسجم برسند. پروژههای مربوط به زنان در حد گزارش دادن به دونر ختم و شد و هر کسیکه به نام زنان پروژه گرفت، به نفع شخصی خود کار کرد و این بود که سرمایهیی که باید برای بهتر شدن وضعیت زنان استفاده میشد، همه به نام چند فرد مشخص در خارج و داخل کشور به بانکها ریخته شد. در گذشته، همبستگی زنان به مراتب بیشتر از امروز بود و زنان صدای واحد داشتند.
پرسش: تجلیلهای یکروزه چقدر توانسته گرهی از مشکلات زنان باز کند؟
پاسخ: اگر رجوع کنیم، به فلسفهی هشتم مارچ، انتخاب تاريخ روز هشتم ماه مارچ به عنوان روز جهانى زن به خاطره مبارزهی زنان كارگر نساجى در سال ۱۸۵۷ در شهر نيويورك آمريكا بر مىگردد.
شرايط كارى سخت و غير انسانى و دستمزد كم كارگران زن كه در اواخر قرن نوزدهم و اوايل قرن بيستم همراه با مردان در كشورهاى صنعتى وارد بازار كار شده بودند، آنان را وادار به اعتراض و مبارزهی صنفى به شكلهاى سازمان يافته و يا غير متمركز عليه اين بىعدالتى مىكرد. به هر روی، تجلیل از این روز اگر به عنوان یک تلنگر باشد، خوب است اما این که تمام برنامهها برای زنان برای چند روز محدود شود و در آخر نیز مثل روندی که جریان دارد، بینتیجه باشد، دردی از زنان دوا نمیکند.
تجلیلهای نمادین و یکروزه، هیچ تغییراتی نمیتواند در یک بخش بیاورد، مگر این که وعدههای افراد پیگیری شود تا در هر یکسال، تغییرات چشمگیری در وضعیت زنان به وجود بیاید.
همهی ما شاهد هستیم که در یک فراخوان در آمریکا، میلیونها زن به جادهها میریزند، اما امروز که همهی زنان تشویش آیندهی خود و فرزندان خود را دارند، دو هزار زن در یک گردهمایی جمع نمیشوند تا اعتراض کنند. امروز فرصتی بود که باید زنان صدا بلند میکردند و به جامعهی جهانی میگفتند که آنان را نادیده نگیرند اما کمتر صدایی از زنان در این زمان بحرانی بلند میشود.
پرسش: از دیدگاه شما چه کارهایی باید صورت میگرفت که نگرفت؟
پاسخ: باید برای تجلیل از هشت مارچ، طرحهای منظمتر و بهتر از این برنامهریزی میشد و این که به جای برنامههای یکروزه و نمادین، باید این هزینهها روی ظرفیتسازی زنان مصرف میشد. تجلیل یکروزه از هشت مارچ و تقدیر یک عده افراد کلیشهیی، هیچ دردی از زنان دوا نکرده است و باید این روند تغییر کند.
ترتیب: سیمین صدف



