حلیمه سلیمی و 9 سال فعالیت برای زنان
“تا زمانی که زنان اعتماد بهنفس شان را نسبت به تواناییها، قدرت و تاثیر نفوذ خود بر ساختار سیاسی و اجتماعی جامعهی افغانستان احیا نکنند، ما بهعنوان جنس دوم در جامعهی سیاسی و اجتماعی افغانستان باقی خواهیم ماند. پس قدم نخست را برای بهبود وضعیت و رسیدن به جایگاه واقعی زنان را باید خود شان بر دارند و خود را از حالت ابزاری بیرون کرده به یک قدرت مستقل تبدیل کنند، تا اعتماد عمومی را کسب کنند.” اینها گوشهیی از گفتههای حلیمه سلیمی مسول شبکه زنان افغان در ولایت هرات است، برای بحث بیشتر در مورد فعالیتهای این شبکه در هرات، با وی گفتگویی داریم.
پرسش: در مورد تحصیلات تان برای مان بگویید؟
پاسخ: تحصیلات خود را در رشتهی حقوق و علوم سیاسی در مقطع لیسانس در دانشگاه هرات سپری کردم و مدرک کارشناسی ارشد از دانشگاه فردوسی کشور ایران در بخش جزا و جرمشناسی دارم.
پرسش: چطور شد که مسوولیت شبکهی زنان افغان را به عهده گرفتید؟
پاسخ: پس از فراغت از دورهی کارشناسی به عنوان استاد در دانشگاه جامی کار میکردم ولی همواره علاقهمند این بودم که بتوانم در اجتماع برای دفاع از حقوق زنان کار کنم. من تحصیل یافتهی حقوق هستم، میدانم به عنوان یک زن در قانون اساسی و شریعت اسلام دارای چه حقوقی هستم ولی متاسفانه چیزی که اکثریت زنان کشورم نمیدانند بهویژه در نقاط دور دست؛ گرفتن حق شان مساوی به تحمل خشونتهاست و این مرا بسیار رنج میدهد.
من مکلفیت خود میدانم آنچه در توانم هست برای زنان کشورم انجام دهم. هر چند قبل از شروع کارم در شبکه، با کار رسمی در محیط اکادمیک که آن هم خدمت برای دانشجویان و سهیم شدن در انکشاف و پیشرفت تحصیلی دختران بود، ادای مکلفیت میکردم ولی با آمدن به شبکه زنان افغان زمینه برای برآورده شدن خواست اصلیام که همانا دفاع از حقوق زنان است مهیا شد.
پرسش: چند سال است که در حوزهی زنان کار میکنید؟
پاسخ: در حدود ۹ سال است. یعنی از دوران دانشجویی که به طور مستقیم و غیر مستقیم در حوزه زنان کار میکنم.
پرسش: عمدهترین چالشها سد راه زنان فعال را چه چیزی تشکیل میدهد؟
پاسخ: جامعهی به شدت سنتی و مرد سالار و واکنشهای منفی مردم این جامعه نسبت به فعالیتهای زنان فعال اجتماع، عدم پذیرش فعالیتهای زنان در عرصههای سیاسی، اجتماعی و اقتصاد؛ عدم مصوونیت اجتماعی برای زنان فعال، پر رنگ بودن تبعیض جنسیتی، عدم حمایت زنان، عدم باورمندی سیاسی و اجتماعی به تواناییهای زنان به عنوان یک قدرت قوی، مساعد نبودن فضای مناسب برای انکشاف متوازن و تقویت ظرفیت زنان و رشد فعالیتها و حضور زنان در افغانستان از جمله عمده چالشهایی است که زنان را رنج میدهد.
پرسش: از فعالیتهای شبکهی زنان افغان بگویید، برای زنان چه میکند؟
پاسخ: شبکه زنان افغان با درک چالشهای زنان افغان و با توجه به اولویتهای عمده کاری در دفاع از مشارکت سیاسی زنان، مصوونیت اجتماعی و حقوقی زنان، صلح و امنیت، رفاه و بهبود وضعیت زنان، ظرفیت سازی، شبکهسازی و هماهنگی از طریق نشستها، کنفرانسها، گردهماییها، کمپاینها، مشاورههای حقوقی، لابیگریها، گفتگوهای رو در رو با مقامهای دولتی و سازمانهای جهانی دادخواهی میکند.
پرسش: شبکهی زنان افغان از چند سال به این سو فعالیت دارد و چه دستاوردهایی دارد؟
پاسخ: شبکهی زنان افغان از 20 سال به این سو تاسیس شده و فعالیت میکند و در حدود ۱۳ سال میشود که در ولایت هرات فعالیت میکند.
شبکهی زنان افغان دستاوردهای خوبی در عرصهی مشارکت زنان داشته چنانچه طی دادخواهیهای دوامدار چندین زن در پستهای کلیدی دولت شامل وزارت خانهها، سفارت خانهها، پستهای کلیدی در سطح ولایت هرات و دیگر ولایات مقرر شوند. همچنان قضایای زیاد حقوقی در دفاع از حقوق زنان در این شبکه پیگیری گردیده است. نظارت و ارزیابی از وضعیت زنان بیسرپناه و اصول اطمینان از امنیت شان، دادخواهی برای تعدیل و ایجاد برخی قوانین در دفاع از زنان و بررسی وضعیت اقتصادی و شرایط کاری برای زنان و بررسی چالشهای زنان در محیطهای کاری و انتقال چالشها به گوش مسولین و دادخواهی برای بهبود وضعیت زنان است.
پرسش: فعالیت در حوزهی زنان در شهری چون هرات چه دشواریهایی دارد؟ از تجربههای خودتان برای مان بگویید.
پاسخ: با توجه به شرایط سخت زندگی زنان در شهرستانها ناامنی از عمدهترین چالشهایی است که مانع دسترسی و فعالیت ما برای بهبود وضعیت اجتماعی وحقوقی زنان در شهرستانها میشود.
از طرف دیگر واکنشهای جامعه سنتی افغانستان چالش بزرگ سد راه فعالیتهای ما است.
بی باوری اکثریت مردم به حقوق بشر و حقوق زنان از دیگر چالشها برای فعالیتهای مدافعان حقوق بشر وحقوق زنان است. دیدگاههای منفی جامعه نسبت به فعالیت زنان فعال حقوق زن از دیگر چالشهایی است که ما در عرصهی فعالیتها با آن مواجه هستیم.
پرسش: از زمانی که به عنوان مسوول شبکهی زنان افغان در حوزهی غرب تعیین شدید، چه فعالیتهایی برای زنان داشته اید؟
پاسخ: من در شبکه زنان افغان فعالیتهای زیادی در عرصهی مصونیت حقوق اجتماعی زنان برای کاهش و رفع خشونتها و دادخواهیهای زیادی انجام دادم و برای مشارکت سیاسی زنان و آگاهی زنان از نقش شان در روند صلح و انتخابات فعالیت کردم و برای دسترسی زنان شهرستانها جهت اشتراک شان در انتخابات و اهمیت حضور شان در سرنوشت و آیندهی شان برنامهها و نشستهای زیادی دایر کردیم.
برای دسترسی زنان به مشاغل دولتی و مصئونیت کاری زنان با ارگانهای مربوط، نشستها و دادخواهای زیادی را دایر کردیم.
مکلفیت من دفاع از حقوق زنان در تمام نشستهای رسمی و غیر رسمی است.
پرسش: زنان افغان نگران این هستند که دستاوردهای آنان در گفتگوهای صلح در نظر گرفته نشود، نظر شما در این مورد چیست؟
پاسخ: نگرانی من و تمام زنان افغانستان این است که ما قربانی صلح نشویم. بعد از یک دورهی تاریک و سیاه زنان افغانستانی با توجه به چالشهای موجود در طول ۱۹ سال توانستند تا حدودی ظرفیت خود را بالا ببرند و جایگاه نسبی خود را در عرصهی سیاسی، اجتماعی و اقتصادی تثبیت کنند و این برایشان دردناک خواهد بود که دوباره آنچه در طول این سالها بدست آوردند از دست دهند و در این قسمت ما زنان به انسجام و یک پارچهگی قوی نیاز داریم تا بتوانیم در مقابل گروهای مختلف هم از سیاسیون، دولت و طالبان در مخالفت از حضور زنان در عرصهی سیاسی، به یک قدرت قوی تبدیل شویم تا بتوانیم جایگاه واقعی خود را بدست آوریم. تنها اظهار نگرانی راه حل نیست بلکه ما به حرکت و بلند کردن صدای واحدی از زنان سر تاسر افغانستان نیازمندیم.
پرسش: در اخیر اگر گفتنی داشته باشید که نتوانستید در قالب پرسشها مطرح کنید!
پاسخ: از دیدگاه من تا زمانی که زنان اعتماد بهنفس شان را نسبت به تواناییها، قدرت و تاثیر نفوذ خود بر ساختار سیاسی و اجتماعی جامعهی افغانستان احیا نکنند، ما به عنوان جنس دوم در جامعهی سیاسی و اجتماعی افغانستان باقی خواهیم ماند. پس قدم نخست را برای بهبود وضعیت و رسیدن به جایگاه واقعی زنان را باید خود شان بر دارند و خود را از حالت ابزاری بیرون کرده به یک قدرت مستقل تبدیل کنند، تا اعتماد عمومی را کسب کنند.
ترتیبکننده: سیمین صدف
