عیدی بردن به عروس؛ فرهنگی که هنوز زنده ماند است

گزارشگر: فرشته کریمی

آمد آمد عید است و بازار‌های هرات حال و هوای متفاوتی دارد، شماری از خانواده‎هایی که فرزند شان نامزدار هستند برای خرید عیدی که رسم و عنعنات دیرینه شهروندان هرات است  به بازار آمدند و  از قیمت‌های اجناس سخت شاکی هستند.

سمیه جعفری  که جهت خرید لباس و افطاری برای عروس خویش به بازار آمده گفت:” عیدی رسمی است که فامیل داماد چند روز اندکی که به عید می‌ماند لباس  و مواد خوراکی و زیور آلات را به عنوان  افطاری به داخل خنچه می‌چینند و ساز و سرور  به خانه عروس می‌برند و در عوض فامیل عروس برای داما لباس هدیه می‌دهند که این فرهنگ هنوز در هرات زنده است.”

خانم جعفری افزود:” امسال قیمت‌ها در بازار هرات به شکل سرسام آوری افزایش یافته است مثلا سال گذشته یک کیلو پسته به شش صد افغانی در بازار هرات به فروش می‌رسید اما امسال قیمت یک کیلو پسته به هشت صد افغانی رسیده است.”

صدیقه بانوی دیگری که برای خرید لباس عیدی به عروس‌اش به بازار آمده گفت:” این مصارف گزاف باعث می‌شود که بسیاری از جوانان تن به ازدواج ندهند و سالیان سال مجرد زندگی کنند:”

 با این حال شماری از شهروندان هرات از فرهنگ تفاهم و کنار گذاشتن مصارف گزاف در ایام عید سخن میزنند.

لاله امینی دخترخانمی است که نامزدار می‌باشد وی گفت:” من به عنوان یک دختر تحصیل کرده، به رسم و عنعنات کهن شهر خود احترام دارم اما برای من مهم نیست که فامیل نامزدم در ایام عید، فرهنگ آوردن عیدی را بجا میاورند یا خیر چون با توجه به شرایط فعلی کشور همین رسم و عنعنات نامتعارف باعث فشار‌های اقتصادی بر جوانان کشور ما می‌شود.”

فیروزه سعیدی که جهت تهیه خنچه افطاری به بازار آمده بود گفت:” عیدی بردن به عروس یک فرهنگ و رسم با سابقه در هرات می‌باشد، خوشبختانه سطح درک خانواده ها در سال‌های اخیر افزایش یافته است و بر خانواده داماد فشار نمی‌آورند که به هر شکل ممکن عید بیاورند، اما من در حد توان خود امسال برای عروسم عیدی گرفتم.”

با این حال شماری از دوکانداران هرات افزایش نا امنی‌ها و صادرات میوه‌های خشک به کشور‌های همسایه را دلیل عمده افزایش نرخ مواد خوراکی در ایام عید عنوان می‌کنند.

محبوب محمدی یک تن از آجیل فروشان هرات گفت:” در روزهای باقی مانده به مراسم عید فامیل‌هایی که پسر شان نامزدار است به دوکان ما جهت خرید آجیل و میوه خشک می‌آیند، به دلیل صادرات آجیل به کشورهای دیگر قیمت‌ها افزایش یافته است.”

 ازدواج در کشورهای متمدن و توسعه یافته جهان یک امر مهم اما کم هزینه است اما در افغانستان به توجه به آمارهای که 30 درصد شهروندان زیر خط فقر زندگی می‌کنند مصارف و هزینه ها کمر شکن و گزاف است و این مسئله باعث شده که خیلی از دخترخانم ها سال ها ازدواج نکنند مردان مجرد هم به دلیل ضعف اقتصاد از این امر سرکشی نمایند، دیده شود که طی سال‌های آینده فرهنگ و عنعناتی ناپسند چه زمانی از افغانستان از بین می‌رود.