کارشناسان ملل متحد: پاکستان اخراج زنان افغانستانی در معرض خطر را متوقف کند
آینور سعیدپور
کارشناسان سازمان ملل متحد، نسبت به اخراج شهروندان افغانستان از پاکستان، بهویژه زنان و دخترانی که ممکن است پس از بازگشت با خطر آزار و اذیت، شکنجه و سایر نقضهای جدی حقوق بشر روبهرو شوند، ابراز نگرانی کرده و از اسلامآباد خواستهاند پیش از اخراج هر شهروند افغانستان، وضعیت و میزان خطر متوجه او را بهصورت فردی بررسی کند.
ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد برای افغانستان و شماری دیگر از کارشناسان سازمان ملل با نشر بیانیهای مشترک، هشدار داده که پاکستان باید پیش از تصمیمگیری دربارهی اخراج هر شهروند افغانستان، سازوکاری شفاف و قابل دسترس برای شناسایی افرادی ایجاد کند که در معرض آزار و اذیت، شکنجه و سایر نقضهای جدی حقوق بشر قرار دارند.
کارشناسان بهطور ویژه دربارهی وضعیت زنان و دختران افغانستانی ابراز نگرانی کرده و از دولت پاکستان خواسته اخراج آنان و همچنان کودکان بدون همراه را متوقف کند.
در بیانیه، کارشناسان همچنان از تصمیم اخیر دولت پاکستان برای اخراج دانشجویان افغانستانی مشغول تحصیل در رشتههای پزشکی و دندانپزشکی ابراز نگرانی کردهاند.
آنان هشدار دادهاند که این تصمیم، بهویژه دانشجویان دختر افغانستانی را با پیامدهای جدی روبهرو میکند؛ زیرا پس از بازگشت به افغانستان، به دلیل محدودیتهای طالبان بر تحصیلات عالی و آموزشهای پزشکی زنان، امکان ادامهی تحصیل و رسیدن به حرفه پزشکی و دندانپزشکی را از دست خواهند داد.
در بیانیه آمده که دستکم ۱۰۰ دانشجوی افغانستانی در پاکستان، از جمله ۲۰ تا ۴۰ زن، ممکن است تحت تأثیر این دستور قرار بگیرند.
به گفتهبی کارشناسانان سازمان ملل متحد، پاکستان بر اساس اصل «عدم بازگرداندن» نباید افرادی را به جایی بازگرداند که در آن با خطر واقعی آزار و اذیت، شکنجه، رفتار یا مجازات ظالمانه، غیرانسانی یا تحقیرآمیز، ناپدیدشدن اجباری، بازداشت خودسرانه یا سایر آسیبهای جدی و جبرانناپذیر روبهرو هستند.
بر اساس اطلاعات ارایهشده به کارشناسان سازمان ملل، حدود ۱۲۷ هزار و ۳۴۴ افغانستانی بین ۱۰ جولای و ۲۷ آگست ۲۰۲۶ از پاکستان وارد افغانستان شده که دستکم ۱۴ هزار و ۱۸۶ نفر آنان بهگونهی اجباری اخراج شدهاند. حدود ۳۸ هزار و ۳۸۸ نفر از مجموع بازگشتکنندگان را زنان و کودکان تشکیل میدهند.
کارشناسان گفته که دهها درخواست کمک از سوی افغانستانیهای ساکن پاکستان دریافت کردهاند. در میان آنان، زنان و دختران، مدافعان حقوق بشر، خبرنگاران و کارکنان رسانهای، قضایان، دادستانها و وکلای پیشین، نیروهای امنیتی و مقامهای دولتی سابق، اعضای برخی گروههای قومی و مذهبی و افرادی با گرایشهای جنسی و هویتهای جنسیتی متنوع قرار دارند.
این نگرانیها در حالی مطرح میشود که پاکستان روند بازگرداندن و اخراج شهروندان افغانستان را تشدید کرده است. این کشور در سالهای پسین، هزاران نفر را اخراج کردهاند.
