۱۵ آگست؛ روزی که فردا از دختران افغانستانی گرفته شد
۱۵ آگست برای افغانستان فقط یک تاریخ نیست؛ خاطرهی روزی است که زندگی میلیونها انسان در یک لحظه مسیر دیگری پیدا کرد. برای بسیاری از زنان و دختران، آن روز آغاز فصلی بود که در آن بسیاری از رویاها، برنامهها و انتخابهایشان یکی پس از دیگری رنگ باخت. آن روز کابل حالوهوای دیگری داشت. ترس و اضطراب در شهر موج میزد. خانوادهها نمیدانستند فردا چه خواهد شد و بسیاری جرأت نمیکردند از خانه بیرون شوند. در فرودگاه کابل، جمعیت بزرگی در جستوجوی راهی برای نجات بود؛ آدمهایی که نمیدانستند سرنوشتشان چه خواهد شد و تنها میخواستند از آیندهای نامعلوم دور شوند.
برای دخترانی که تا آن روز با امید به مکتب میرفتند، برای زنانی که کار میکردند، درس میخواندند و برای ساختن آیندهشان تلاش میکردند، ۱۵ آگست معنای دیگری داشت. بسیاری از آنها ناگهان با درهایی روبهرو شدند که یکی پس از دیگری به رویشان بسته شد؛ در مکتب، دانشگاه، کار و حضور آزادانه در جامعه.
سقوط کابل برای بسیاری تنها تغییر یک حکومت نبود؛ تغییری بود که به زندگی روزمره مردم راه پیدا کرد. خانوادههایی از هم دور شدند، شماری خانه و وطنشان را ترک کردند و کسانی که ماندند، با واقعیتی تازه و دشوار روبهرو شدند.
پنج سال گذشته است؛ اما خاطره آن روز برای بسیاری هنوز زنده است. برای مادرانی که نگران آینده فرزندانشان اند، برای دخترانی که سالهاست پشت درهای بستهی مکتب ماندهاند و برای زنانی که فرصتهای زندگی و کارشان را از دست دادهاند.
با این حال، ۱۵ آگست فقط روایت ازدستدادن نیست. در این پنج سال، زنان و دختران در افغانستان بارها با وجود محدودیتها و فشارها صدای خود را بلند کردهاند؛ در خیابان، در رسانهها، در فضای مجازی و در هر جایی که فرصتی برای بیان خواستههایشان داشتهاند. آنان نشان دادهاند که محرومیت از حق، به معنای فراموشکردن آن نیست.
امروز، پنج سال پس از آن روز، هنوز برای افغانستانی آرزو میکنیم که در آن هیچ دختری به جرم دختر ودن از مکتب بازنماند، هیچ زنی برای کارکردن و حضور در جامعه با مانع روبهرو نشود و هیچ خانوادهای از ترس آینده، خانه و وطنش را ترک نکند.
۱۵ آگست زخمی در حافظهی افغانستان است؛ اما یادآوری آن تنها برای ماندن در گذشته نیست. برای این است که فراموش نکنیم چه چیزی از دست رفت و برای آیندهای تلاش کنیم که در آن آزادی، آموزش، امنیت و امید، حق همه مردم افغانستان باشد.
ویراستار: آینور سعیدپور/ خبرگزاری بانوان افغانستان
