پایان سفر ژیل به افغانستان؛ گفتوگوها دربارهی آموزش دختران بینتیجه ماند
حدیث حبیبیار
ژیل برتراند، نمایندهی ویژهی اتحادیهی اروپا برای افغانستان، در پایان سفرش به کابل، بار دیگر نگرانی عمیق این اتحادیه را نسبت به وضعیت حقوق بشر، بهویژه محدودیتهای گسترده بر زنان و دختران، ابراز کرده و گفته که محرومیت زنان از آموزش، اشتغال و حضور در زندگی عمومی، نقض آشکار معیارهای بینالمللی حقوق بشر است و پیامدهای بلندمدت و مخربی برای جامعه به همراه دارد.
آقای برتراندی در گفتوگو با مقامهای گروه طالبان گفته که ادامهی ممنوعیت آموزش دختران بالاتر از صنف ششم، افغانستان را در جایگاهی «منحصربهفرد و نگرانکننده» قرار داده و یکی از موانع اصلی عادیسازی روابط این گروه، با جامعهی جهانی است.
اتحادیهی اروپا همچنان بر ادامهی کمکهای خود به مردم افغانستان در بخشهایی چون بهداشت، آموزش، معیشت و مقابله با تغییرات آبوهوایی تأکید کرده و گفته است که این حمایتها بر اساس رویکرد اصولی و مناسب با نیازهای مردم ادامه خواهد یافت.
این اتحادیه گفته که در کمکهای خود، زنان را هم بهعنوان دریافتکنندگان اصلی و هم شرکتکنندگان در روند ارایهی خدمات در نظر میگیرد.
اتحادیهی اروپا در این سفر همچنان بر ضرورت کاهش تنش میان طالبان و پاکستان تأکید کرده و از دو طرف خواسته که برای حل نگرانیهای امنیتی از راه گفتوگو اقدام کنند. این اتحادیه از تلاشهای میانجیگرانه کشورهای منطقه برای کاهش تنشها و برقراری آتشبس استقبال کرده است.
همزمان با درگیریهای نظامی میان طالبان و پاکستان، یافتههای تازهی سازمان ملل متحد نشان میدهد که زنان و دختران بیشترین آسیب را از این بحران متحمل شده و با چالشهای فزایندهای در دسترسی به خدمات اساسی و تأمین نیازهای اولیه روبهرو استند.
بر اساس گزارش منتشرشده از سوی بخش زنان سازمان ملل متحد، بیش از ۵۲ درصد از نزدیک به ۹۰ هزار فرد آسیبدیده از درگیریهای اخیر زنان و دختران اند.
در بخش دیگری از این سفر، موضوع بازگشت مهاجران افغانستانی از ایران و پاکستان مطرح شده و تأکید شده است که این روند باید بهگونهای «ایمن، داوطلبانه و آبرومند» انجام شود.
پاکستان و ایران از دههها به اینسو میزبان میلیونها مهاجر افغانستانی هستند؛ اما در سالهای پسین با وجود نگرانیها از سرنوشت بازگشتکنندگان، بهویژه زنان، به افغانستان زیر کنترل طالبان، این کشورها اخراج مهاجران را تشدید کرده اند.
اکنون روزانه هزاران نفر از طریق گذرگاههای مرزی مشترک با ایران و پاکستان، به افغانستان بازگردانده میشوند. این بازگشت گروهی در وضعیت انجام میشود که افغانستان با چالشهای چندبعدی از جمله پیامدهای طولانی جنگ، تغییرهای آبوهوایی، بحران انسانی، بیکاری و محدودیتها بر آزادی اساسی زنان و دختران روبهرو است.
نمایندهی ویژهی اتحادیهی اروپا، از ۱۷ تا ۲۱ اپریل ۲۰۲۶ به کابل سفر کرده و با مقامهای طالبان، نمایندگان سازمان ملل، دیپلماتها و فعالان جامعهی مدنی دیدار و گفتوگو کرده است. در این دیدارها، موضوعات مختلف از جمله دوام ممنوعیت آموزش دختران، وضعیت امنیتی افغانستان و منطقه، فعالیت گروههای تروریستی، و تحولات اخیر مورد بحث قرار گرفته است.
این دیدارها در حالیست که افغانستان همچنان با محدودیتهای گسترده بر حقوق زنان و دختران، بحران اقتصادی و کاهش دسترسی به خدمات اساسی روبهرو است. در کنار این وضعیت، نگرانیهای جامعهی جهانی دربارهی آیندهی آموزش، اشتغال و مشارکت اجتماعی زنان در این کشور همچنان رو به افزایش میباشد و تعاملات دیپلماتیک با طالبان نیز عمدتاً بر همین محور متمرکز مانده است.
