بازداشت دهها دختر در کابل؛ فعالان محکوم و طالبان رد میکنند
آینور سعیدپور
شاهدان عینی، از ناحیهی سیزدهم و دهم کابل میگویند که طالبان از چهار شنبهی گذشته تا اکنون دهها دختر را به اتهام «بیحجابی» بازداشت کردهاند. با این حال، سخنگوی وزارت امربهمعروف و نهیازمنکر طالبان این بازداشتها را رد کرده است. در سوی دیگر، بازداشت این دختران با واکنشهای گسترده در میان فعالان حقوق بشر، زنان معترض، سیاستمداران و جبهههای مخالف طالبان به همراه بوده است.
بازداشت زنان؛ روایتهایی از کابل
منبعهای محلی از شهرنو کابل از مربوطات ناحیهی دهم امنیتی گزارش دادند که کارمندان وزارت امربهمعروف و نهیازمنکر طالبان، در روزهای چهارشنبه و پنجشنبهی هفتهی گذشته دهها دختر را بازداشت کردهاند.
روز گذشته نیز، -شنبه، ۲۸ سرطان-، منبعهای محلی از دشتبرچی، مربوطات ناحیهی سیزدهم امنیتی گزارش دادند که محتسبان وزارت امربهمعروف و نهیازمنکر طالبان، دهها دختر را از ایستگاه رسالت و فروشگاه «برچیسیتیسنتر» بازداشت کردهاند.
به گفتهی منبعهای محلی این دختران به اتهام «بیحجابی» با خشونت و از سوی ماموران مرد وزارت امربهمعروف و نهیازمنکر طالبان، بازداشت و به محل نامعلومی انتقال داده شدهاند.
ویدیوهای نیز، از جریان بازداشت این دختران در شبکههای اجتماعی منتشرشده که جریان انتقال دختران و بازداشت آنان در موترهای کارمندان وزارت امربهمعروف طالبان را نشان میدهد.
طالبان رد میکنند
با این حال، وزارت امربهمعروف و نهیازمنکر طالبان، بازداشت دختران و زنان به دلیل پوشش شان را رد کرده است.
سیفالسلام خیبر، سخنگوی وزارت امربهمعروف، در یک نوار صوتی گفته که در نزدیک به چهار سال گذشته این گروه هیچ زن و دختری را به اتهام «بیحجابی» بازداشت نکرده است.
خیبر، گفته که در سراسر افغانستان در هیچ زندانی، هیچ زنی به دلیل لباس یا مسایل مربوط به حجاب بازداشت نشده است.
او، افزوده که پخش خبرهایی مبنی بر بازداشت دختران «پروپاکندای مغرضان و حلقههای استخباراتی» است.
سخنگوی این وزارتخانهی طالبان، گفته که در نزدیک به چهار سال گذشته در سراسر افغانستان در بارهی حجاب به زنان و دختران آگاهیدهی کرده؛ اما تا اکنون کسی بازداشت نشده است.
با این حال، سال گذشته که این گروه دهها دختر را به اتهام «بیحجابی» بازداشت کرده بود، از سوی دفتر نمایندگی سازمان ملل متحد در افغانستان (یوناما)، مستندسازی شده بود.
همچنان در آن زمان، ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان این بازداشتها را تایید کرده بود.
محکومیتهای گسترده
در واکنش به این بازداشتها، «جبههی آزادی افغانستان»، –گروه مخالف طالبان- با نشر بیانیهای، آن را بخشی از سیاستهای «سرکوبگرانه و سیستماتیک» طالبان در برابر زنان، قومها و گروههای خاص اجتماعی عنوان کرده است.
این جبهه هشدار داده که از این پس، اعضای ادارهی امربهمعروف و نهیازمنکر طالبان، «اهداف مشروع چریکهای جبهه آزادی» محسوب خواهند شد و پیامدهای این اقدامها مستقیماً متوجه آمران و عاملان آن خواهد بود.
در بخشی از این بیانیه آمده است: «بازداشتهای خودسرانه، اختطاف سازمانیافته، و آزار زنان در کابل، نقض صریح کرامت انسانی، ارزشهای اخلاقی و سنتهای فرهنگی شهروندان افغانستان است. این وحشیگریها قابل توجیه، قابل تحمل و مشروع نیست.»
در سوی دیگر، نصیراحمد فایق، سرپرست نمایندگی دایمی افغانستان در سازمان ملل، در واکنشی در شبکهی اکس نوشته که نبود عدالت، حاکمیت قانون و یک نظام ملی، پاسخگو و مشروع، زمینهساز نقض گستردهی حقوق و کرامت انسانی شهروندان در داخل و خارج از افغانستان شده است.
او نوشته است: «زندانساختن زنان و دختران بهدلیل نداشتن محرم، خلاف اصول دین و فرهنگ افغانستان است. ادامهی این سیاستهای افراطی کشور را بهسوی فاجعه، فقر و نابودی سوق میدهد».
اتحاد فعالان حقوق بشر، نیز با صدور بیانیهای، از بازداشت زنان و دختران در کابل انتقاد کرده و گفتهاند که این اقدام «لکهی ننگینی» بر پیشانی طالبان است.
«طالبان تنها دشمن زنان نیستند؛ بلکه دشمن انسانیت اند. اختطاف زنان، بخشی از ساختار فکری این گروه است؛ گروهی که زن را نه انسان؛ بلکه غنیمت جنگی و ابزار انضباط اجتماعی میپندارد.»
پروانه ابراهیمخیل، فعال حقوق زنان، این اقدام را «آپارتاید جنسیتی» خوانده و آن را مصداق خشونت «سیستماتیک و جنایت علیه بشریت» عنوان کرده است.
خانم ابراهیمخیل که تجربهی زندان طالبان را نیز دارد، در واکنش به بازداشت گستردهی دختران در شبکهی اکس نوشته: «ربودن زنان چیزی جز نقض آشکار حریم خصوصی، اعمال خشونت، و سرکوب نظاممند علیه آنان نیست. چنین اقدامهای مصداق بارز وحشیگری و آپارتاید جنسیتی اند.»
حمیرا قادری، نویسنده، نیز در واکنش به این اقدام طالبان در اکس نوشته: «رژیم دژخیمان طالب باید زنان را دستگیر کند، باید از زنان بترسد، باید تمام توانش را صرف مبارزه با زنان بکند، طالب دشمنش را خوب شناخته است».
طالبان پس از بهدست گرفتن قدرت، محدودیتهای گسترده بر زنان از جمله بر پوشش آنان وضع کرده است. این گروه با توشیح و تنفیذ قانون «امربهمعروف و نهیازمنکر» همچنان صدا و صورت زنان را در مکانهای عمومی «عورت» عنوان کرده اند.
