افغانستان با بلندترین نرخ مرگومیر مادران؛ از هر ۱۰۰ هزار زایمان، ۶۰۰ زن جان میدهند
آینور سعیدپور
با افزایش محدودیتها بر کار زنان در بخش صحت و ممنوعیت آموزش آنان در بخش پزشکی، نگرانیها دربارهی دسترسی مادران و کودکان به خدمات بهداشتی اساسی در افغانستان شدت گرفته است. دفتر هماهنگکنندهی کمکهای انساندوستانهی سازمان ملل متحد (اوچا)، میگوید که در ۱۰۰ هزار زایمان، ۶۰۰ زن جان خود را از دست میدهند که این آمار سه برابر میانگین جهانی است.
اوچا، با نشر گزارشی از آمار بلند مرگومیر زنان در هنگام زایمان ابراز نگرانی کرده و گفته که محدودیتهای طالبان بر کار زنان در بخش بهداشت، دسترسی آنان به مراقبتهای بهداشتی را محدود کرده است.
در گزارش آمده که طالبان در ۲ دسامبر ۲۰۲۴، اعلام کرد که تمام موسسههای آموزشی پزشکی برای زنان، از جمله برنامههای نیمهحرفهای و تحصیلات عالی، بسته خواهند شد. این فرمان، تهدیدی جدی برای آیندهی صحت عمومی این کشور است.
در سوی دیگر فعالیت کارمندان زن در نهادهای انساندوستانه با محدودیتهای بیشتری روبهرو شده است. به گفتهی اوچا، با تشدید محدودیتها، به ویژه در منطقههای دوردست، زنان بیشتری از مراقبتهای قبل و بعد از ولادت، واکسیناسیون و سایر خدمات حیاتی محروم خواهند شد.
دفتر هماهنگ کنندهی کمکهای انساندوستانهی سازمان ملل متحد گفته که افزون بر ممنوعیت تحصیل زنان در رشتههای پزشکی، کارمندان زن بخش صحت با مشکلهای دیگری نیز مواجهاند؛ سختگیریهای بیشتر بر تردد، داشتن محرم در سفرهای کاری و بازرسیهای مکرر در ایستهای بازرسی از چالشهای اساسی زنان و دختران در ارایهی مراقبتهای بهداشتی و همچنان در زمان مراجعه به مرکزهای بهداشتی عنوان شده است.
نیلوفر، یکی از کارمندان بخش بهداشت در افغانستان است. او برای ارایهی خدمات به زنان و دختران گاهی به ولایتهای مختلف سفر میکند؛ اما سفرهایش پر از چالشها و محدودیتهای است که طالبان بر زنان و دختران در بیش از سه سال گذشته وضع و اجرا کرده است.
او با اشاره به محدودیتهای روزافزون طالبان بر زنان میگوید: «زن بودن در افغانستان خود یک چالش است. زن بودن و در عین حال دنبال کردن یک حرفه تخصصی حتا دشوارتر است».
در ماههای پسین نگرانیها از افزایش مرگومیر زنان و کودکان در افغانستان افزایش یافته است. افغانستان از دههها به اینسو بلندترین آمار مرگومیر زنان در هنگام زایمان را دارد. پس از حاکمیت طالبان، نگرانیهای جهانی در این بخش افزایش یافته است.
