پیشرفت زنان افغانستان، مشروط به ایجاد «نهضت وحدت بخش» است!

نویسنده : نسیمه همدرد روزنامه نگار

ماریا بشیر برای بسیاری از باشنده‌گان هرات و حتا افغانستان نامی آشنا است. ماریا برای زنان کار می کند. کاری خستگی ناپذیر و با احساس مسوولیت و تعهد.

مجله فارین پالیسی، ماریا را به خاطرتلاش‌هایش برای بهبود یافتن وضعیت قضایی و زندگی زنان افغانستان در سال 2011 در شمار صد متفکر دنیا قرار داد. دولت ایالات متحده امریکا نیز بانو بشیر را به خاطر کار و تلاشش در جهت بهبود وضعیت زنان افغانستان با اهدای جایزه زنان شجاع تقدیر کرد.

کارهای ماریا بشیر برای زنان هرات در زمانی که او در دادستانی این ولایت کار می‌کرد، براستی ستودنی است. او با تلاش و تعهد بی نظیر، توانست بسیاری از عاملان خشونت علیه زنان را به دادگاه بکشاند. در این جریان، او با تهدیدهای جدی‌ای که، بخاطرکارش متوجه جانش بود، شجاعانه رزمید و هراس به دل راه نداد!

ماریا در ناحیه اول شهر کابل چشم به جهان گشود. آموزش‌های ‌ابتدایی را در کابل و متوسطه را در هرات فراگرفت و سرانجام باز به کابل برگشت و از یکی از مکاتب کابل فارغ شد. ماریا از رشته قضایی سارنوالی دانشکده حقوق دانشگاه کابل سند لیسانس بدست آورد. بانو بشیر تنها به «خواندن» رشته حقوق اکتفا نکرد بلکه با کار و تلاش مجدانه در عرصه عدلی-قضایی، به یک نام آشنا نه تنها در افغانستان که در بیرون از مرزهای کشور نیز مبدل شد. او در یکی از مهم ترین پست‌های دولتی، در محیطی، کار می کرد که حتا زنان اجازه رفتن به مکتب را نداشتند. ماریا می‌گوید که کارکردن در جهت رفع مشکلات زنان، به خصوص در عرصه حقوقی و قضایی، برایش تنها یک وظیفه و ماموریت رسمی نه بلکه علاقه و اشتیاق بوده و می‌باشد!

بانو بشیر می‌گوید که اگر حقوق نمی‌خواند، علاقه داشت، منحیث یک معلم به جامعه‌اش خدمت کند. ماریا مسلک معلمی نخواند و رسماً معلم نشد اما با رفتار متعدانه و جسورانه‌اش در قبال رفع مشکلات زنان هرات، به یک آموزگار خوب برای زنان افغانستان مبدل شد. او به زنان افغانستان که قربانیان تبعیض‌ها، تعصب‌ها و محرومیت‌های چند وجهی‌اند فهماند که اگر اراده بیرون شدن از مشکلات را داشته باشند، این مأمول برآورده شدنی است. او با رفتارش به زنان فهماند که می‌توانند برای خود کار کنند و می‌توانند به جاهایی برسند که تصور می‌کنند رسیده نمی‌توانند. این برای زنان افغانستان بسیار مهم است. در واقع زنان افغانستان به این گونه الگوها شدیدا ضرورت دارند. الگوهایی شبیه ماریا بشیر!

وقتی ماریا بشیر در دادستانی  هرات آغاز به کار کرد، تنها دو زن در این نهاد کار می‌کردند. با حضور وی تعداد زنان شاغل در دادستانی هرات به پانزده تن رسیدند.

برای زنان افغانستان، رسیدن به پست‌های بلند دولتی نه تنها از منظر وجود تبعیض‌های جنسیتی در جامعه، در بسیاری موارد، نامقدور است بلکه از این لحاظ نیز که زنان اعتماد به نفس لازم برای احراز پست‌های مهم دولتی، به ویژه در بخش دادستانی  و قضا را، ندارند، نیز یک امر ناممکن به نظر می‌رسد. بسیاری‌ها با استناد به برخی از آموزه‌های دینی و تفکرات رایج و حاکم در جامعه باور دارند که زنان «نباید» در پست‌های مهم دولتی به خصوص پست‌های عدلی و قضایی کار کنند. از این رو، حضور شجاعانه یک زن در یک سمت مهم عدلی دولتی کاری است بس مهم، نیازاست که زنان با حضور شجاعانه در بخش‌های عدلی-قضایی، با تابوهای ذهنی حاکم در جامعه مقابله کنند. ماریا یکی از این گونه زنان است.

یکی از آخرین جوایزی که ماریا بشیر در راستای کار و پیکارش دریافت کرده، جایزه‌یی است موسوم به«جایزه نخبگان اقتصادی جهان اسلام». این جایزه به کسانی داده می شود که در راستای بهتر شدن وضعیت زندگی دیگران در اجتماع فعالیت کرده و توانسته باشد تاثیر گذار باشد.

ماریا بشیر در جریان کار و پیکارش برای بهبود وضع زنان، به این رهیافتِ دقیق رسیده که:«هیچ امیدواری برای پیشرفت زنان وجود ندارد مگر این که خودشان متحد شده و نهضتی بر پا کنند تا دست آوردها حفظ شود و زمینه زنده‌گی مساوی زنان با مردان در تمامی سطوح فراهم و ماندگار شود»!