زنان معترض: طالبان در برابر «آپارتاید جنسیتی» پاسخگو شود
آینور سعیدپور
جنبش «آفتاب آزادی زنان افغانستان»، طالبان را به نقض گستردهی حقوق بشر و نهادینهسازی «آپارتاید جنسیتی» متهم کرده و خواستار پاسخگویی این گروه در برابر محرومیت نزدیک به پنجسالهی زنان و دختران از حقوق اساسیشان شده است.
جنبش آفتاب آزادی زنان افغانستان در اعلامیهای گفته که طالبان در نزدیک به پنج سال، زنان و دختران را از ابتداییترین حقوق انسانیشان، از جمله حق آموزش، کار و حضور در جامعه، محروم کردهاند؛ وضعیتی که به باور این جنبش، پیامدهای گسترده و جبرانناپذیری برای آیندهی افغانستان خواهد داشت.
این جنبش اعتراضی زنان، ادامهی ممنوعیت آموزش دختران بالاتر از صنف ششم، جلوگیری از ورود آنان به نهادهای تحصیلات عالی و محرومیت از شرکت در آزمون کانکور را محکوم کرده و آن را بخشی از سیاست سازمانیافته برای حذف زنان از عرصههای آموزشی، اجتماعی و عمومی خوانده است.
در اعلامیه این جنبش آمده که محرومیت دختران از آموزش و تحصیلات عالی، نقض آشکار حقوق اساسی بشر است و آزمون کانکور که دختران از حضور در آن منع شدهاند، به جای آنکه نماد پیشرفت آموزشی باشد، بازتاب تبعیض جنسیتی و محرومسازی نظاممند نیمی از جمعیت افغانستان از حق آموزش و آینده است.
جنبش آفتاب آزادی زنان افغانستان، هشدار داده که ادامهی محدودیتها علیه زنان و دختران، افزون بر آسیبهای انسانی، باعث تضعیف سرمایهی انسانی، افزایش فقر، تشدید مهاجرتهای اجباری، گسترش نابرابری و انزوای بیشتر افغانستان خواهد شد.
این جنبش از جامعهی جهانی، سازمان ملل متحد، دولتها و نهادهای مدافع حقوق بشر خواسته که از محکومیتهای لفظی فراتر رفته و برای پایاندادن «آپارتاید جنسیتی»، اقدامهای عملی و موثر انجام دهند.
اعضای این جنبش تاکید کرده که مبارزه برای آزادی، عدالت و برابری تا زمانی که حقوق زنان بهطور کامل تامین نشود، ادامه خواهد یافت.
پس از بازگشت طالبان به قدرت در آگست ۲۰۲۱، محدودیتهای گستردهای علیه زنان و دختران در افغانستان وضع شد. دختران از آموزش بالاتر از صنف ششم و ورود به دانشگاهها محروم شدند و محدودیتهای زیادی بر اشتغال و حضور اجتماعی زنان اعمال شده است. شماری از نهادهای حقوقبشری و سازمانهای بینالمللی، این سیاستها را تبعیضآمیز و نقض حقوق بنیادین زنان دانستهاند.
