از باغ تا بازار؛ زنان در دایکندی چگونه کسبوکار تولید میوهی خشک ساختهاند؟
گزارشگر: خاطره خیراندیش | ویراستار: آینور سعیدپور
در یکی از کوچههای شهر نیلی، مرکز دایکندی، دکانی که محصولات میوههای خشک و فرآوردههای محلی را عرضه میکند، این روزها به نمادی از تلاش زنان کارآفرین تبدیل شده است. شش زن در دایکندی با راهاندازی یک شرکت تولید و بستهبندی میوه خشک، نه تنها کسبوکار خود را ایجاد کرده، بلکه بهگونهی غیرمستقیم برای حدود ۵۰ زن و مرد نیز زمینهی اشتغال فراهم کردهاند.
این شرکت به هدف فرآوری محصولات باغی دایکندی و جلوگیری از هدررفتن میوههای محلی ایجاد شده است. اعضای آن میگویند که با وجود محدودیتهای موجود، تلاش دارند تولیدات خود را توسعه دهند و سهم بیشتری از بازار را به دست آورند.
مرضیه عارفی، یکی از بنیانگذاران این شرکت، میگوید که دایکندی از ولایتهای غنی در تولید انواع میوههای باکیفیت است، اما نبود امکانات مناسب برای فرآوری و نگهداری، باعث ازبینرفتن بخشی از این محصولات میشود.
او، در گفتوگو با خبرگزاری بانوان افغانستان، میگوید: «ما از میوههای محلی، لواشک و انواع محصولات خشک تولید میکنیم. مواد اولیه را از باغداران و تولیدکنندگانی که با آنان قرارداد داریم خریداری میکنیم و تلاش میکنیم محصولاتی با کیفیت مناسب به بازار عرضه کنیم.»
به گفتهی عارفی، این شرکت بهطور غیرمستقیم برای حدود ۵۰ زن و مرد فرصت کار ایجاد کرده است. او میافزاید تمامی افرادی که با این مجموعه همکاری میکنند، پیش از آغاز فعالیت آموزشهای لازم را فرا میگیرند تا محصولات مطابق معیارهای مورد نظر فرآوری، خشک و بستهبندی شوند و کیفیت آنها در همه مراحل تولید کنترل شود.
با این حال، فعالیت این شرکت با چالشهایی نیز همراه بوده است. عارفی میگوید که کمبود سرمایه، محدودبودن بازار فروش، دشواری در یافتن محل مناسب برای فعالیت و محدودیتهای موجود، از مهمترین مشکلهای آنان بوده است.
او میگوید که سال گذشته دکانهای مربوط به زنان برای چند ماه بسته شد و این موضوع زیان مالی قابل توجهی به شرکت وارد کرد. با وجود این، تلاش کرده که فعالیت خود را متوقف نکرده و همچنان به مسیرشان ادامه دهند.
به گفتهی او، ایجاد یک کسبوکار مستقل همواره از آرزوهایش بوده است. مرضیه، میافزاید که ارزشمندترین بخش این کار، ایجاد فرصت درآمد برای زنان دیگر است. این کارآفرین ابراز امیدواری میکند که بتواند فعالیتش را گسترش دهد تا برای افراد بیشتری فرصت کار فراهم شده و کشاورزان نیز، درآمد بهتری از محصولاتشان کسب کنند.
او، از نهادهای حمایتی، بازرگانان و فعالان بازار میخواهد در معرفی و بازاریابی محصولات این شرکت همکاری کنند تا زمینه دسترسی به بازارهای جدید فراهم شود.
در همین حال زعفران امیری، یکی دیگر از بنیانگذاران این شرکت، میگوید که این مجموعه به هدف استفاده از ظرفیتهای محلی و تبدیل محدودیتها به فرصت ایجاد شده است. «در این شرکت محصولاتی مانند بادام، کشته، توت خشک، قروت و لواشک تولید، بستهبندی و به بازار عرضه میشود.»
فرزانه فرهمند، آگاه اقتصادی، میگوید که توسعهی کسبوکارهای کوچک و متوسط توسط زنان، افزون بر بهبود وضعیت اقتصادی خانوادهها، میتواند به رشد اقتصاد محلی نیز کمک کند. «حمایت از زنان کارآفرین، بهویژه در بخش تولید، زمینه افزایش اشتغال، تقویت تولیدات داخلی و رونق اقتصاد محلی را فراهم میکند. هرچه فرصت فعالیت اقتصادی برای زنان بیشتر شود، منافع آن به کل جامعه بازخواهد گشت.»
در همین حال، فوزیه احمدی، فعال حقوق زن در دایکندی، تاکید میکند زنانی که با وجود محدودیتها برای ایجاد کسبوکار تلاش میکنند، به حمایت نهادهای دولتی و خصوصی نیاز دارند. «فراهمشدن زمینهی دسترسی به وامهای کوچک، برگزاری نمایشگاههای فروش و آموزش در بخشهای مدیریت، تجارت و بازاریابی، میتواند به توسعه کسبوکارهای زنان و افزایش حضور آنان در اقتصاد کمک کند.»
بنیانگذاران این شرکت میگویند با وجود مشکلهای موجود، همچنان برای توسعه فعالیت خود برنامه دارند. آنان امیدوارند با دسترسی بهتر به بازار، آموزشهای تخصصی و حمایت از تولیدات محلی، بتوانند دامنهی فعالیت شرکت را گسترش داده و فرصتهای شغلی بیشتری برای زنان و جوانان دایکندی ایجاد کنند.
