آغاز سال آموزشی ۱۴۰۵ در افغانستان؛ ادامهی محرومیت میلیونها دختر از آموزش
آینور سعیدپور
سال جدید آموزشی ۱۴۰۵ خورشیدی امروز (شنبه، ۸ حمل) در افغانستان در حالی آغاز شد که برای پنجمین سال پیاپی، میلیونها دختر بالاتر از صنف ششم همچنان از رفتن به مکتب محروم ماندهاند؛ وضعیتی که با واکنشهای گسترده داخلی و بینالمللی همراه شده است.
همزمان با نواخته شدن زنگ آغاز سال آموزشی از سوی وزارت معارف طالبان، مکاتب در سراسر افغانستان برای دانشآموزان پسر بازگشایی شد و آنان به صنفهای درسی بازگشتند. با این حال، محدودیتهای آموزشی برای دختران بالاتر از صنف ششم همچنان پابرجاست و هیچ نشانهای از تغییر در این سیاست دیده نمیشود.
دیدهبان حقوق افغانستان نیز، از پیامدهای جبرانناپذیر ادامهی این وضعیت هشدار داده و گفته که این وضعیت میلیونها دختر را با آیندهی نامعلومی روبهرو کرده است.
این نهاد، بار دیگر خواستار پشتیبانی از حق آموزش دختران در افغانستان شده و گفته باید برای احیای این حق آنان، صدا بلند شود.
این در حالی است که طی سالهای گذشته، بارها از سوی نهادهای بینالمللی، فعالان حقوق بشر و خود دختران افغانستان، درخواستهایی برای بازگشایی مکتبها بهروی همه دانشآموزان مطرح شده است. با وجود این فشارها، طالبان تاکنون اقدام عملی در این زمینه انجام ندادهاند.
ادامه این وضعیت با انتقاد گسترده شماری از نهادهای حقوقبشری و نمایندگان برخی کشورها مواجه شده است. آنان محرومیت دختران از آموزش را نهتنها نقض حقوق اساسی بشر، بلکه مانعی جدی در برابر توسعه پایدار، رشد اقتصادی و ثبات اجتماعی افغانستان عنوان میکنند.
پس از تحولهای سیاسی ۱۴۰۰ و بازگشت طالبان به قدرت، محدودیتهای گستردهای بر آموزش دختران در افغانستان اعمال شد. از آن زمان تاکنون، دختران بالاتر از صنف ششم اجازه حضور در مکتبها را نیافتهاند و دانشگاهها نیز بهروی زنان بسته شدهاند.
این تصمیمها با واکنشهای شدید جامعه جهانی مواجه شده و به یکی از اصلیترین محورهای فشار دیپلماتیک بر حکومت طالبان تبدیل شده است. با وجود این، آغاز سال آموزشی ۱۴۰۵ نیز بدون تغییر در وضعیت آموزشی دختران، بار دیگر نگرانیها در مورد آینده آموزش و برابری جنسیتی در افغانستان را افزایش داده است.
