ورزش زنان ممنوع؛ شنبههای ارغوانی: «ورزشگاهها محل شلاق و حذف زنان شده است»
آینور سعیدپور
جنبش اعتراضی «شنبههای ارغوانی» با انتشار اعلامیهای گفته است که طالبان در نزدیک به چهار سال گذشته، ورزش زنان و دختران را ممنوع کرده و میدانهای ورزشی را به مکانهایی برای ترس، سرکوب و حذف زنان تبدیل کردهاند.
در اعلامیه این جنبش آمده است که طالبان با اعمال ممنوعیت کامل بر مشارکت زنان در ورزش، نهتنها یکی از ابتداییترین حقوق بشر نیمی از جمعیت افغانستان را بهشکل «بیرحمانه» نقض کردهاند؛ بلکه فضاهایی را که باید نماد امید، انضباط و شادی باشند، به صحنههای «هراس، کنترل و فشار غیرانسانی» مبدل کرده است.
بر پایه این اعلامیه، ورزش زنان و دختران در افغانستان جرمانگاری شده و ورزشکاران با تهدید، بازداشت، شکنجه، تحقیر، خشونت و حذف کامل از عرصه زندگی عمومی روبهرو اند. جنبش شنبههای ارغوانی تأکید کرده است زنانی که با وجود محدودیتهای فرهنگی و اجتماعی وارد عرصه ورزش شده بودند و برای کشورشان افتخار و مدال کسب میکردند، اکنون نهتنها از این فضاها محروماند؛ بلکه با ترس، انزوا و ناامیدی بهسر میبرند.
در بخش دیگری از اعلامیه آمده است: «ورزش تنها وسیله تندرستی نیست؛ ابزاری نیرومند برای توانمندسازی، تقویت اعتمادبهنفس و کاهش خشونت مبتنی بر جنسیت است. محرومکردن زنان از این حق پایهای، آنان را در چرخهای بیمار از ناتوانی، سرکوب و ناپیدایی اجتماعی گرفتار میکند.»
این جنبش اعتراضی گفته است ممنوعیت ورزش برای زنان بخشی از پروژهای «نظاممند» از سوی طالبان برای حذف کامل زنان از بافتهای اجتماعی، فرهنگی و سیاسی کشور است. در اعلامیه آمده است: «اجرای چنین سیاستهایی نهتنها آینده زنان و دختران را به تاریکی میکشاند؛ بلکه افغانستان را از مسیر برابری جنسیتی، پیشرفت و مدرنیته به عقب میبرد.»
طالبان پس از بازگشت به قدرت در اوت ۲۰۲۱، ورزش زنان و دختران را در تمامی سطوح ممنوع اعلام کردند. تیمهای ورزشی دختران که در سطح ملی فعالیت میکردند، منحل شده و شمار زیادی از ورزشکاران کشور را ترک کردهاند.
در سه سال گذشته، میدانهای ورزشی بار دیگر به مکانهایی برای اجرای شلاق و قصاص بدل شدهاند. به گزارش منابع محلی، هزاران نفر به اتهامهای مختلف در میدانهای ورزشی سراسر کشور شلاق زده شدهاند.
