کاهش آمار تفریق و طلاق در سال گذشته خورشیدی

مسؤولان دادگاه استیناف ولایت هرات از ثبت 844 درخواست تفریق در سال گذشته‌ی خورشیدی خبر می‌دهند. به گفته‌ی آنان، از این میان، 249 مورد تفریق صورت گرفته و در بقیه‌ی موارد زوج‌ها متقاعد به ادامه‌ی زندگی شده اند. هم‌چنان 167 مورد طلاق نیز صورت گرفته است.

یونس راجی، مسؤول بخش نشرات دادگاه استیناف ولایت هرات می‌گوید، در سال 1388 اما 1060 مورد درخواست تفریق از سوی زنان بوده است که از این میان 251 مورد تفریق صورت گرفته، هم‌چنان 212 مورد طلاق نیز صورت گرفته است.

وی دلیل کاهش آمار تفریق و طلاق در سال گذشته‌ی خورشیدی را دسترسی کم زنان به عدالت به دلیل شیوع کووید-19 عنوان می‌کند.

بر اساس ماده‌ی ۱۳۵قانون مدنی افغانستان «طلاق عبارت از انحلال رابطه زوجیت صحیحه در حال یا آینده بین زوج و زوجه؛ یعنی زن و شوهر، به الفاظی که وقوع طلاق صراحتاً از آن افاده شده بتواند.»

«تفریق» از ریشه فرق و به معنا جدا کردن، جدایی انداختن و از هم گسیختن است و در اصطلاح حقوقی عبارت از طلاق زوجه توسط قاضی با تقاضای زوجه به سبب عیب، عدم انفاق، ضرر، غیابت و… است. از نوشته‌ی (پوهنیار لمری حارن سید حیات‌الله اشرفی)

فعالان حقوق زن، دلیل افزایش درخواست تفریق نسبت به طلاق را افزایش خشونت در برابر زنان و آگاهی زنان از این خشونت‌ها عنوان می‌کنند.

جمیله ناصری، مسؤول ساحوی دفتر میدیکا، دلیل افزایش درخواست تفریق از سوی زنان را افزایش موارد خشونت می‌داند.

خانم ناصری باور دارد که افزایش آگاهی زنان در مورد حقوق شان و وجود خشونت علیه زنان نیز سبب شده است تا آمار درخواست تفریق بیشتر شود.

به گفته‌ی خانم ناصری، بیشتر درخواست تفریق زنان، «تفریق به سبب ضرر» است و این نشان‌گر وجود خشونت علیه زنان در خانواده است.

با وجود این که درخواست تفریق زنان به دلیل خشونت‌های خانوادگی، عدم انفاق، غیابت شوهر و یا اعتیاد وی صورت می‌گیرد، هنوز هم باور و دیدگاه مردم نسبت به زنانی که جدا شده اند، برای شان آزار دهنده است.

سمیه (نام مستعار) به دلیل اعتیاد شوهرش از وی جدا شده است، او اکنون همراه با یک فرزند اش که حضانت وی را به عهده دارد زندگی می‌کند و می‌گوید هنوز هم فرهنگ مردسالار افغانستان دیدگاه خوبی نسبت به زنانی که جدا شده اند، ندارد.

او می‌افزاید با وجود این‌که اطرافیان‌اش می‌دانند که راهی جز جدا شدن نداشته او را محکوم می‌کنند و حتی برخی از خویشاوندان‌اش با وی قطع رابطه کرده اند.

نظر به قانون مدنی افغانستان زنان در چهار مورد می‌توانند خواهان جدایی از شوهر شوند و آن چهار مورد عبارت‌اند از غیابت طولانی‌مدت شوهر، خودداری شوهر از دادن نفقه، مبتلا شدن شوهر به یک مرض صعب‌العلاج و عیب شوهر.

گزارش‌گر: سیمین صدف